Dong riềng có tác dụng thanh nhiệt, lợi thấp, an thần, giáng áp
Dong riềng, Chuối củ - Canna edulis Ker Gawl. (C. indica L.), thuộc họ Chuối hoa - Cannaceae.
Mô tả cây Dong riềng :
- Cây cao 1,2-1,5m, có thể tới 2m.
- Thân rễ phình to thành củ, chứa nhiều tinh bột.
- Lá có phiến thuôn dài, thường có màu tía, bẹ tía, gân giữa to, gân phụ song song.
- Hoa xếp thành cụm ở ngọn thân; đài 3, cánh hoa 3, vàng vàng; nhị lép màu đỏ son, rộng 1cm; nhị vàng, môi vàng.
- Quả nang.
- Ra hoa quả quanh năm.
- Bộ phận dùng: Thân rễ, hoa - Rhizoma et Flos Cannae Edulis.
Dong riềng có tác dụng thanh nhiệt, lợi thấp, an thần, giáng áp
Nơi sống và thu hái cây Dong riềng :
- Gốc ở Mỹ châu được trồng. Cây tương đối chịu rợp, yếu chịu rét, cho năng suất 20 tấn củ trở lên sau một năm, trong điều kiện thuận lợi.
- Thu hái các bộ phận của cây quanh năm. Rễ dùng tươi hay phơi khô. Hoa phơi khô.
- Thành phần hoá học: Củ giống củ Riềng, chứa nhiều tinh bột.
- Tính vị, tác dụng: Dong riềng có vị ngọt, nhạt, tính mát; có tác dụng thanh nhiệt, lợi thấp, an thần, giáng áp. Lá có tác dụng làm dịu và kích thích.
Công dụng, chỉ định và phối hợp:
- Củ luộc ăn ngon, và chế bột làm miến (bún tàu) tại nhiều vùng ở nước ta.
- Rễ dùng chữa viêm gan hoàng đản cấp tính.
- Dùng ngoài trị đòn ngã chấn thương, viêm mủ da.
- Hoa dùng chữa chảy máu bên ngoài.
- Hạt có thể tán bột rắc chữa viêm tai có mủ. Liều dùng: Rễ 15-20g, sắc uống; hoa 10-15g, hãm sôi trong nước và dùng ngay. Ở Ấn Độ, rễ được xem như làm ra mồ hôi, lợi tiểu được dùng trị sốt và phù.
Đơn thuốc:
- 1. Viêm gan cấp: Rễ Dong riềng tươi 60-90g đun sôi uống. Có hiệu quả sau một tuần lễ điều trị.
- 2. Đòn ngã chấn thương: Giã rễ tươi và đắp tại chỗ.
Dong riềng có tác dụng thanh nhiệt, lợi thấp, an thần, giáng áp